ΑΧΥΡΑΝΘΡΩΠΟΙ ΣΤΑ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ ΕΣΤΙΑΣΗΣ, Ποιος Εισπράτει? Ποιος Χάνει? Που καταλήγει το Μαύρο Χρήμα.

Του Ανδρέα Βορύλλα βουλευτή Β2 Δυτικού Τομέα Αθηνών.

Όταν αποκαλύπτεται μια μεγάλη υπόθεση φοροδιαφυγής, υπάρχει ένα κρίσιμο ερώτημα στο οποίο η Κυβέρνηση οφείλει να απαντήσει: πόσα από τα χρήματα που οφείλονται στο Δημόσιο εισπράττονται τελικά και σε πόσο χρόνο;

Τα δημοσιεύματα για το φερόμενο κύκλωμα στη Θεσσαλονίκη, όπως και οι έρευνες που έχουν απασχολήσει τη δημοσιότητα γύρω από την Pizza Fan και τους φούρνους «Χωριάτικο», επαναφέρουν αυτό το ερώτημα.

Στην υπόθεση της Θεσσαλονίκης, ειδικότερα, η ΑΑΔΕ ανακοίνωσε δύο χιλιάδες εταιρείες εστίασης και νυχτερινής διασκέδασης, χίλιους τριακόσιους «αχυρανθρώπους» και χρέη άνω των 203 εκατομμυρίων ευρώ.

Ας δούμε όμως τι σημαίνουν αυτοί οι αριθμοί. Από τα 203 εκατομμύρια ευρώ, τα 135 εκατομμύρια είναι ασφαλιστικές εισφορές. Και οι τυπικοί οφειλέτες είναι άνθρωποι χωρίς περιουσία, που δέχθηκαν να εμφανιστούν ως διαχειριστές έναντι μικρής αμοιβής. Τα ποσά αυτά, κατά το μεγαλύτερο μέρος τους, δεν θα εισπραχθούν ποτέ. Θα καταλογιστούν, θα βεβαιωθούν, θα τοκίζονται κάθε μήνα και θα προστεθούν στα ληξιπρόθεσμα. Με αυτή την πρακτική, το Δημόσιο αποκτά τίτλους και όχι έσοδα. Δυσθεώρητοι καταλογισμοί που μένουν στα χαρτιά δεν αποτελούν πάταξη της φοροδιαφυγής. Αποτέλεσμα υπάρχει μόνο όταν ο έλεγχος φτάνει εγκαίρως στον πραγματικό δικαιούχο και τα μέτρα διασφάλισης λαμβάνονται πριν αδειάσουν οι λογαριασμοί.

Η δουλειά των ελεγκτικών αρχών αξίζει αναγνώριση, η ευθύνη της Πολιτείας συνεχίζεται μετά τη δημοσιοποίηση μιας υπόθεσης, με τεκμηριωμένο καταλογισμό, έγκαιρη δικαστική κρίση και είσπραξη των οφειλών. Σε όλη αυτή τη διαδικασία, οι ευθύνες κρίνονται ατομικά, με πλήρη σεβασμό στο τεκμήριο αθωότητας.

Το πρώτο που χρειάζεται είναι να εξακριβώνεται γρήγορα ποιος έχει τον πραγματικό έλεγχο μιας επιχείρησης. Ποιος δίνει τις εντολές; Ποιος κινεί τους λογαριασμούς; Ποιος εισπράττει το όφελος; Όταν υπάρχουν ενδείξεις ότι ο εμφανιζόμενος διαχειριστής ενεργεί για λογαριασμό άλλων, ο έλεγχος πρέπει να ακολουθεί τις συναλλαγές και να φτάνει στους πραγματικούς ιδιοκτήτες και δικαιούχους. Η ΑΑΔΕ και οι αρμόδιες αρχές πρέπει να διασταυρώνουν εγκαίρως τα στοιχεία των εταιρικών μητρώων με τις φορολογικές δηλώσεις, τα τιμολόγια και τις τραπεζικές κινήσεις, με τις νόμιμες εγγυήσεις. Έτσι τεκμηριώνεται ποιος ήταν παρένθετο πρόσωπο και ποιος ασκούσε πράγματι τη διοίκηση.

Το δεύτερο είναι η είσπραξη. Από τη στιγμή που διαπιστώνεται κίνδυνος να μεταβιβαστούν περιουσιακά στοιχεία ή να αδειάσουν λογαριασμοί, η διοίκηση οφείλει να εξετάζει αμέσως τα νόμιμα μέτρα διασφάλισης των απαιτήσεων του Δημοσίου. Και μόλις η οφειλή καταστεί εισπρακτέα, πρέπει να κινείται χωρίς καθυστέρηση η διαδικασία είσπραξης. Αν μεσολαβήσουν χρόνια, είναι πιθανό στο τέλος να υπάρχει μια βεβαιωμένη οφειλή που θα τοκίζεται κάθε μήνα, αλλά θα είναι ανεπίδεκτη εισπράξεως. Γι’ αυτό ζητούμε από την Κυβέρνηση να καταθέτει στη Βουλή συγκεντρωτικά στοιχεία για τα ποσά που καταλογίστηκαν, όσα εισπράχθηκαν και τον χρόνο που χρειάστηκε για την είσπραξη.

Το τρίτο είναι η ταχύτητα της Δικαιοσύνης. Οι μεγάλες φορολογικές υποθέσεις χρειάζονται πλήρεις φακέλους, επαρκή στελέχωση και έγκαιρο προσδιορισμό δικασίμου. Οι διαδοχικές αναβολές έχουν κόστος. Δυσχεραίνουν την απόδειξη, παρατείνουν την αβεβαιότητα για τους εμπλεκομένους και αυξάνουν τον κίνδυνο παραγραφής ή αδυναμίας είσπραξης, ανάλογα με την υπόθεση. Η Κυβέρνηση έχει ευθύνη να εξασφαλίσει τους ανθρώπους και τα μέσα που χρειάζονται οι δικαστικές υπηρεσίες. Η έγκαιρη εκδίκαση, με σεβασμό στην ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης και στα δικαιώματα της υπεράσπισης, είναι υποχρέωση απέναντι σε όλους.

Υπάρχει, όμως, και το ερώτημα της διάθεσης των χρημάτων που ανακτώνται.

Η ΝΙΚΗ προτείνει μέρος των πρόσθετων εσόδων που πράγματι εισπράττονται από την αντιμετώπιση της μεγάλης φοροδιαφυγής να εγγράφεται στον προϋπολογισμό και να κατευθύνεται άμεσα στη στήριξη των οικογενειών με παιδιά, στην αντιμετώπιση του δημογραφικού και στην προσιτή στέγη. Οι εισπράξεις αυτές μπορούν να χρηματοδοτούν συγκεκριμένες δράσεις, όπως την ανακαίνιση κατοικιών για προσιτή μακροχρόνια μίσθωση. Τα πρόσθετα έσοδα που αποδεικνύονται επαναλαμβανόμενα μπορούν να καλύπτουν μέρος της δαπάνης για μόνιμες παροχές, με σαφή κοστολόγηση.

Σε αυτή την κατεύθυνση εντάσσεται η πρότασή μας για 200 ευρώ τον μήνα ανά παιδί έως τα 18 έτη, για οικογένειες με ετήσιο εισόδημα κάτω από 60.000 ευρώ. Η οικογένεια έχει έξοδα κάθε μήνα, από τον παιδικό σταθμό έως το ενοίκιο. Και ένα νέο ζευγάρι χρειάζεται να μπορεί να βρει σπίτι που να αντέχει ο μισθός του, προτού καν αποφασίσει να κάνει το πρώτο του παιδί. Γι’ αυτό η ενίσχυση του οικογενειακού εισοδήματος και η προσιτή κατοικία πρέπει να χρηματοδοτούνται παράλληλα.

Ο επαγγελματίας που εκδίδει κάθε απόδειξη και πληρώνει εμπρόθεσμα τις υποχρεώσεις του δικαιούται να ξέρει ότι το κράτος δείχνει την ίδια συνέπεια απέναντι στους ισχυρούς.

Ο αρμόδιος Υπουργός οφείλει να καταθέτει στη Βουλή έναν ετήσιο απολογισμό για το πόσα εισπράχθηκαν από τις μεγάλες υποθέσεις, πόσες παραμένουν εκκρεμείς και πόσα από τα πρόσθετα έσοδα θα διατεθούν για την οικογένεια και τη στέγη. Εκεί θα κριθεί αν οι έλεγχοι έχουν αποτέλεσμα για τον πολίτη.